Tag: XX wiek

Budowa Gdyni, cudownego dziecka odrodzonej Rzeczypospolitej, jest jednym ze stałych punktów polskiej wyliczanki sukcesów narodowych. Opowieść o szybkim powstaniu miasta w miejscu niewielkiej wioski zna każdy uczeń. Ten mit oparty jest, niestety, na bardzo chwiejnych podstawach. A może i na kłamstwie?

II Rzeczpospolita przez długi czas nie rozpieszczała swoich żołnierzy. Oficerowie klepali biedę i tonęli w długach. Zmianę na lepsze – i to zasadniczą – wprowadził po przewrocie majowym Józef Piłsudski. Odtąd wojskowi stali się finansową elitą przedwojennej Polski. Od tej reguły był jednak wyjątek.

Marynarka wojenna II Rzeszy była swoistym unikatem. Budowano ją od podstaw i w związku z tym doskonale odzwierciedlała aktualny kurs polityczny swojego kraju i stan ówczesnej techniki wojskowej. Jak i po co powstała jedyna flota, która była w stanie rzucić wyzwanie Royal Navy?

Jak wyglądał przedwojenny świat polskiej mody i pokazy, na których bawiła się ówczesna śmietanka towarzyska? Jak wypadało wyglądać na balu, w kawiarni, na nartach lub w yacht-klubie? Odpowiedzą fotografie.

Aż do połowy XX wieku Polaków nurkujących ze specjalnie do tego celu stworzonym sprzętem było bardzo niewielu. Kogo zaliczyć można do polskich pionierów podwodnych wędrówek? Jakie były ich losy?

1 września 1939 roku rozpoczęła się kolejna wojna w historii XX wieku. Choć wszyscy przeżywaliśmy 80. rocznicę tego wydarzenia, nadal nie potrafimy znaleźć wspólnego języka służącego opisowi tych tragicznych lat. Przedmiotem sporu może być nawet tak podstawowa rzecz, jak odpowiednia terminologia.

Zaratusztrianizm, islam, perskie twierdze i cmentarze – by poczuć się jak w Iranie, Rosjanie wcale nie muszą wyjeżdżać za granicę. Wystarczy im wycieczka do najstarszego miasta Federacji Rosyjskiej – Derbentu.

Chociaż o dostępie do barwnej fotografii na masową skalę mówić można dopiero od około 70 lat, to pierwsze próby uwiecznienia świata w kolorze podejmowane były znacznie wcześniej. Jednym z pionierów w tej dziedzinie był Siergiej Prokudin-Gorski – fotograf przedrewolucyjnej Rosji.

„Spójrzmy szerzej. Rzućmy okiem na całą Polskę. Cała stoi przed nami otworem” – zachwalano nasz kraj w jednym z przewodników z 1928 roku. II Rzeczpospolita rzeczywiście chciała stać przed Polakami otworem, a sposobem na to była turystyka kolejowa.

Jednym z najważniejszych zagadnień poruszanych na łamach przedwojennej prasy była kwestia zabezpieczenia się przed bombami lotniczymi. Tak intensywnie prowadzona kampania informacyjna wytworzyła popyt na schrony, co otworzyło pole do powstania całkiem nowej dziedziny wytwórczości.