Tag: obyczaje

Post miał być formą ascezy „dla każdego” chroniącą przed pokusami cielesnymi. Przestrzeganie kościelnych zakazów nie wszędzie było jednak równie łatwe, jak sądzili ich twórcy. Teoretyczna surowość zasad rodziła paradoksy i moralne dylematy. Bo czyż wypada objadać się w poście kiełbasą z delfina?

Kuchnia staropolska kojarzy nam się głównie z mięsem, nasi przodkowie zaś ze szlacheckimi obżartuchami. Jest to jednak błędny obraz diety dawnych Polaków. Wbrew popularnym wyobrażeniom, podstawę pożywienia Słowian stanowiły głównie zboża, warzywa i aromatyczne zupy.

Tytuł może gwarantować szacunek poddanych, bogactwa i wpływy polityczne. Niestety, nie gwarantuje miłości, której koronowanym głowom nierzadko brakowało…

Sto lat temu istniały książki z zaklęciami zmieniającymi życie na lepsze. Tak przynajmniej twierdzili autorzy listowników dla wszystkich poszukujących posady i partnera życiowego. Dobrze napisany list rzeczywiście czynił czasem cuda, dlatego publikacje tego rodzaju cieszyły się wielką popularnością.

Dla naszych prababek karnawał nie był czasem beztroskich rozrywek. Dziewiętnastowieczne dziewczęta ze sfer wyższych lub do nich aspirujących przeżywały w tym czasie katusze, ich rodzice zaś – poważny kryzys finansowy. Karnawałowe szaleństwa były dla rodzin panien i kawalerów życiową inwestycją.

Nowożytny dwór królewski był podstawową instytucją polityczną państwa – centrum sprawowania władzy, a zarazem źródłem prestiżu i wyznacznikiem rozwoju sztuki, mody, obyczajów oraz wychowania. Jak wypadały dworskie obyczaje francuskie czy hiszpańskie w porównaniu z Polskimi?

Literatura pełna była takich historii: znudzona mężem żona uciekała do kochanka; znużony małżeństwem mąż szukał zapomnienia w ramionach kochanki. Po co jednak sięgać do książek, kiedy dziewiętnastowieczna rzeczywistość sama pisała melodramatyczne scenariusze.

Średniowieczni i nowożytni rzemieślnicy z wielką starannością strzegli honoru cechowego. Obcowanie z katem i jego nikczemną ekipą, wykonywanie nieczystych zajęć, a nawet dotknięcie okrytych złą sławą przedmiotów mogło oznaczać utratę czci i ruinę.

Średniowieczny Kościół nie zachęcał do zbytniego dbania o siebie. Za św. Hieronimem powtarzano, że: „ten, kogo chrzest oczyścił, nie musi się kąpać raz drugi”. Średniowiecze nie było jednak mroczne, zacofane i brudne. Poziom higieny często był znacznie wyższy niż w wiekach późniejszych.

Wiele kobiet stawało przed obliczem sędziego, by walczyć o swoje prawo do cielesnego związku z mężem, a problemy seksualne traktowane były z dużą naturalnością i bez rozpaczliwej wstydliwości. Co robili kościelni urzędnicy, gdy małżeństwo nie mogło być skonsumowane z powodu impotencji?