Tag: Historia Polski

Wciąż słychać czasem narzekania na upadek dobrego wychowania i postulaty powrotu do starych reguł towarzyskich – bardziej poukładanych i eleganckich. Czy dawne obyczaje przystają jednak do współczesności? Z pewnością mogą nas nauczyć, jak bardzo zmienił się świat w czasie minionych stu lat.

Kolejki w kwesturze, codzienne życie w akademikach i na wykładach, a także turnieje rycerskie w czasie otrzęsin i znacznie większe niż dzisiaj zaangażowanie polityczne – to wszystko widać na przedwojennych zdjęciach studentów polskich uczelni.

Przez wieki masa ciała świadczyła o statusie społecznym: znaczna tusza znamionowała zamożność, szczupłość zaś ubóstwo. Kiedy uznano zatem, że dla zdrowia trzeba się odchudzać? I jak radzili sobie z tym nasi pradziadkowie?

Sarmatyzacja religii pokazuje, jak silną formacją kulturową był sarmatyzm. Odcisnął na polskim katolicyzmie tak silne piętno, że do dziś posługujemy się powstałymi w XVII i XVIII wieku figurami Polaka katolika czy Maryi królowej Polski.

Wielkopolski rycerz i możnowładca Bartosz z Odolanowa zapisał się na kartach historii jako dzielny wódz i wojownik, obyty dworzanin, ale też zabijaka i rozbójnik. Pojedynki i turnieje, wojna domowa, porwanie dla okupu i konflikty z królami – to jego chleb powszedni.

Jezuici odegrali w historii Polski dość niejednoznaczną rolę. Przez wielu historyków, szczególnie tych związanych ze szkołą krakowską, byli wskazywani jako siły wsteczne, które zdławiły renesansowy humanizm i utrwalały sarmatyzm. Rzecz jest jednak dużo bardziej skomplikowana.

Templariusze, fascynujący ludzi na całym świecie, dotarli również do Polski. Czy nawracali ogniem i mieczem jak Krzyżacy? A może ukryli swój skarb pośród naszych lasów i pól? Ich perypetie pokazują zupełnie inną prawdę – bliżej było im do rolników i mnichów niż wojowników z sakiewkami pełnymi złota.

Choć na utrzymanie królewskiego stołu wydawano ogromne sumy, władcy zmuszeni byli jeść podawane im wyszukane potrawy na zimno. W przeciwieństwie do dworu habsburskiego, w czasie posiłków nie tolerowano obecności błaznów i osób cierpiących na choroby psychiczne, zdarzały się jednak pijackie wybryki.

Uderzenie płazem miecza w ramię lub przekazanie pasa rycerskiego do rąk własnych. Na zamku, w katedrze lub podczas bitewnego zgiełku. Czy pasowanie na rycerza naprawdę było konieczne, by młody giermek mógł nazwać się rycerzem?

Przedwojenne plakaty i pocztówki reklamowe bawią i zaskakują swoją treścią i formą graficzną, a jednocześnie wiele o mówią o ówczesnym społeczeństwie i życiu gospodarczym.