Tag: XIX wiek

Rok po rozpoczęciu nowej inwazji Rosji na Ukrainę przypominamy wywiad z dr Martą Studenną-Skrukwą, który przeprowadziliśmy kilka dnia dni po wybuchu wojny. Rozmawialiśmy z nią wówczas o historii Ukrainy, Donbasie, tożsamości ukraińskiej i zmianach, jakie nastąpiły w Ukrainie po Pomarańczowej Rewolucji oraz Rewolucji Godności.

Samuel Marshall i Dave Grossman. Te dwa nazwiska kojarzy każdy zajmujący się psychologią wojskową. Obaj dowodzili, że żołnierze na polu walki nie chcą zabijać. Ich książki weszły do kanonu rozmów o przemocy i zabijaniu, stanowiąc fundament wielu dalszych publikacji. Czy słusznie?

Pojawiające się w mediach społecznościowych fotografie ukraińskich pojazdów oznaczonych „krzyżami belkowymi” wywołały falę oskarżeń o kultywowanie ideologii neonazistowskiej w szeregach ZSU. Mało kto jednak zadał sobie trud, by zbadać historię tego symbolu. A jest w czym grzebać.

Maria Dulębianka przez wiele lat pozostawała w cieniu Konopnickiej i innych artystek przełomu XIX i XX wieku. Teraz może w końcu zagrać pierwsze skrzypce – a to za sprawą wydanej w czerwcu biografii: Samotnica. Dwa życia Marii Dulębianki autorstwa Karoliny Dzimiry-Zarzyckiej.

To jedna z tych postaci, które historia potraktowała wyjątkowo łaskawie. Najczęściej określa się ją jako piękną i nieszczęśliwą, a w zbiorowej świadomości ma twarz Romy Schneider. Gdy jednak odrzucić mit narosły wokół niej przez ponad sto lat – kogo ujrzymy?

Po kilkunastu latach wędrówki po Poznaniu oficjalnie otwarto Muzeum im. Mielżyńskich, skarbnicę narodowych pamiątek w zaborze pruskim. Choć posiadało już ono własną siedzibę, nie oznaczało to końca problemów, z jakimi musiała mierzyć się ta instytucja, mogąca liczyć jedynie na społeczne wsparcie.

Dzięki francuskiej interwencji austriacki arcyksiążę zostaje cesarzem Meksyku. Aby utrzymać się na tronie, walczy z rdzennym Meksykaninem z plemienia Zapoteków. Zbyt liberalny dla miejscowych monarchistów, jest zmuszony do okrucieństwa wobec republikanów. Jaki był koniec tej niezwykłej historii?

Przewodniczący rosyjskiej Dumy Państwowej Wiaczesław Wołodin dał do zrozumienia, że amerykański stan Alaska jest terytorium rosyjskim i Moskwa może zgłosić do niego roszczenia. Wtórował mu wiceprzewodniczący Piotr Tołstoj, który postulował zorganizowanie na Alasce referendum. Skąd te wymysły?

Po upadku Rzeczpospolitej, obok kolejnych spisków i powstań, Polacy podjęli też inne działania – równie ważne, choć mniej spektakularne. Należało do nich gromadzenie pamiątek historycznych, by otoczyć opieką zagrożoną polską kulturę. Kolejnym krokiem było udostępnienie zbiorów szerszej publiczności.

Krakowska Akademia Sztuk Pięknych była prawdziwą kuźnią kadr wojskowych. Przed I wojną światową wyszło z niej siedmiu artystów, którzy w armii polskiej otrzymali generalskie stopnie. Wielu studentów i absolwentów trafiło do Legionów, ponad czterdziestu zostało tam oficerami.